“Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan

Joseba A. Lakarra & José Ignacio Hualde, arg., Studies in Basque and Historical Linguistics in memoriam of R. L. Trask - R. L. Trasken oroitzapenetan ikerketak Euskalaritzaz eta Hizkuntzalaritza Historikoaz

Detalhes bibliográficos
Autor: Gómez López, Ricardo
Formato: artículo
Fecha de publicación:2006
País:España
Recursos:Universidad del País Vasco
Repositorio:Addi. Archivo Digital para la Docencia y la Investigación
OAI Identifier:oai:addi.ehu.eus:10810/8391
Acesso em linha:http://hdl.handle.net/10810/8391
Access Level:acceso abierto
Palavra-chave:linguistic historiography
history of grammar
19th century
grammaire générale
basque verbe
historiografía lingüística
historia de la gramática
verbo vasco
siglo XIX
historiografia linguistikoa
gramatikagintzaren historia
euskal aditza
XIX. mendea
HISPANIC PHILOLOGY
id ES_0ce60f3f729ae5ece15be070d6cd598f
oai_identifier_str oai:addi.ehu.eus:10810/8391
network_acronym_str ES
network_name_str España
repository_id_str
spelling “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzanGómez López, Ricardolinguistic historiographyhistory of grammar19th centurygrammaire généralebasque verbehistoriografía lingüísticahistoria de la gramáticaverbo vascosiglo XIXhistoriografia linguistikoagramatikagintzaren historiaeuskal aditzaXIX. mendeaHISPANIC PHILOLOGYJoseba A. Lakarra & José Ignacio Hualde, arg., Studies in Basque and Historical Linguistics in memoriam of R. L. Trask - R. L. Trasken oroitzapenetan ikerketak Euskalaritzaz eta Hizkuntzalaritza Historikoaz[EN] In this paper I try to explain how the so called "theory of the only verb" was formulated and used by several Basque grammarians in the 19th century. That theory was first coined by the authors of the Grammaire génerale et raisonnée (1660) and stated that the only verb is "to be"; the rest are a combination of "to be" and aditional information.[EU] Lan honetan XIX. mendeko zenbait gramatikarik euskal aditzari buruzko azterketetan nola edo hala “aditz bakarraren” teoria deitu izan dena nola adierazi eta erabili zuten azaldu nahi nuke. “Aditz bakarraren” teoria aurreneko aldiz Port-Royaleko Grammaire générale et raisonnée lanean (1660) azaldu zen. Port-Royaleko lanek hizkuntza guztiek batera dituzten ezaugarriak aztertu zituzten, gramatika orokorra deitu ohi den joerari bide egin ziotelarik. Artikulu hau hasteko, XIX. mendea arteko gramatikagintzak euskal aditza aztertzeko erabili zituen irizpide nagusiak laburtuko ditut, atari gisa (§2). Hurrenik, gramatika orokorraren eta, haren barruan, aditz bakarraren teoriaren azalpen laburra emango dut (§3). Ondoren, zenbait adibide eskainiko ditut, aditz bakarraren teoriak XIX.eko euskalaritzan izan zuen lekuaren agerpen aski zabala erakusteko asmoz: Humboldten lehen urratsak (§4); Darrigolen formulazio oraindik anbiguoa (§5); Abbadie (§6), Chaho (§7) eta Inchausperen (§8) aldezte garbia; Bonaparteren aditz-teoria bihurrian izan zuen leku nabaria (§9), eta, azkenik, Azkueren (§10) eta Arana-Goiriren (§11) lekukotasun berantiarrak. Ondorioek (§12) emango diote buru artikuluari.1/UPV/EHU 00106.130-HA-8117/2000, BFF2002-03132 eta MEC0S/94 ikerketa proiektuen babespean burutu ahal izan da.Gipuzkoako Foru Aldundia & UPV/EHUren Argitalpen Zerbitzua201220122006info:eu-repo/semantics/articleapplication/pdfhttp://hdl.handle.net/10810/8391reponame:Addi. Archivo Digital para la Docencia y la Investigacióninstname:Universidad del País VascoEuskerahttp://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/view/4396http://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/view/4396/4341http://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/download/4396/4341info:eu-repo/semantics/openAccessJoseba A. Lakarra, José Ignacio Hualde ; The authors = Egileak ; "Julio Urkixo" Basque Philology Seminar = "Julio Urkixo" Euskal Filologia Mintegia ; Servicio Editorial de la Universidad del País Vasco = Euskal Herriko Unibertsitateko Argitalpen Zerbitzuaoai:addi.ehu.eus:10810/83912026-06-18T09:23:17Z
dc.title.none.fl_str_mv “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
title “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
spellingShingle “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
Gómez López, Ricardo
linguistic historiography
history of grammar
19th century
grammaire générale
basque verbe
historiografía lingüística
historia de la gramática
verbo vasco
siglo XIX
historiografia linguistikoa
gramatikagintzaren historia
euskal aditza
XIX. mendea
HISPANIC PHILOLOGY
title_short “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
title_full “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
title_fullStr “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
title_full_unstemmed “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
title_sort “Aditz bakarraren” teoria XIX. mendeko euskal gramatikagintzan
dc.creator.none.fl_str_mv Gómez López, Ricardo
author Gómez López, Ricardo
author_facet Gómez López, Ricardo
author_role author
dc.subject.none.fl_str_mv linguistic historiography
history of grammar
19th century
grammaire générale
basque verbe
historiografía lingüística
historia de la gramática
verbo vasco
siglo XIX
historiografia linguistikoa
gramatikagintzaren historia
euskal aditza
XIX. mendea
HISPANIC PHILOLOGY
topic linguistic historiography
history of grammar
19th century
grammaire générale
basque verbe
historiografía lingüística
historia de la gramática
verbo vasco
siglo XIX
historiografia linguistikoa
gramatikagintzaren historia
euskal aditza
XIX. mendea
HISPANIC PHILOLOGY
description Joseba A. Lakarra & José Ignacio Hualde, arg., Studies in Basque and Historical Linguistics in memoriam of R. L. Trask - R. L. Trasken oroitzapenetan ikerketak Euskalaritzaz eta Hizkuntzalaritza Historikoaz
publishDate 2006
dc.date.none.fl_str_mv 2006
2012
2012
dc.type.none.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/article
format article
dc.identifier.none.fl_str_mv http://hdl.handle.net/10810/8391
url http://hdl.handle.net/10810/8391
dc.language.none.fl_str_mv Euskera
language_invalid_str_mv Euskera
dc.relation.none.fl_str_mv http://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/view/4396
http://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/view/4396/4341
http://www.ehu.es/ojs/index.php/ASJU/article/download/4396/4341
dc.rights.none.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/openAccess
eu_rights_str_mv openAccess
dc.format.none.fl_str_mv application/pdf
dc.publisher.none.fl_str_mv Gipuzkoako Foru Aldundia & UPV/EHUren Argitalpen Zerbitzua
publisher.none.fl_str_mv Gipuzkoako Foru Aldundia & UPV/EHUren Argitalpen Zerbitzua
dc.source.none.fl_str_mv reponame:Addi. Archivo Digital para la Docencia y la Investigación
instname:Universidad del País Vasco
instname_str Universidad del País Vasco
reponame_str Addi. Archivo Digital para la Docencia y la Investigación
collection Addi. Archivo Digital para la Docencia y la Investigación
repository.name.fl_str_mv
repository.mail.fl_str_mv
_version_ 1869403309771587584
score 15,301629